Sadık Yemni

Yatır – Everest yayınları (2005)
Türü: Polisiye, bilimkurgu, fantezi, korku, gerilim, ‘action’, mistisizm ve bilim.607 sayfa

“Kimyacı ve medyum Sarp Sapmaz’ın gençlik maceraları. Sadık Yemni’nin son kitabı “Yatır”, yeni bir Sarp Sapmaz macerası. Kimya tutkusunu ve medyumluk yeteneğini esrarengiz olayları çözmekte kullanan Sarp, 1968 yılında geçen bu hikayede henüz 17 yaşında bir delikanlı.
Ancak karşılaştığı sorunlar her zamanki gibi başından büyük… Yazarın 1996 yılında yayımlanan “Muska” adlı kitabının devamı ve İzmir üçlemesinin de ikinci halkası olan “Yatır”da, Yemni hepimizin yakından bildiği bir halk hurafesinden yola çıkmış. Roman İzmir Alsancak’ta bir ev ve o evin bodrumundaki taşlar üzerine kurulu.
sas kurgu 7000 yıl öncesine dayanmakta. 1800’den itibaren evi satın alan ailenin erkekleri lanetleniyor ve 21 yıllık aralıklarla ya ölüyor ya da ortadan kayboluyorlar. Kitaba 1925’de kehanetin niteliğini duymakla başlıyoruz. 1926’da Kılarınopules ailesinin genç ferdi ressam kehanete karşı çıkar ve garip bir şekilde kaybolur.

1947’de büyük oğlu annesinden kehanetin mahiyetini öğrenince evi yakmayı dener. Ateş sadece onu ve yardımcısını kül eder. Böylece olayın sonuçlanacağı 1968’e varırız. Buraya kadar tamamen bir korku gerilim şeklinde ilerleyen “Yatır”da daha sonra işler karışmaya başlıyor. Romanın eş zamanlı ilerleyen bölümlerini okudukça korku, yerini fantastik türün ve bilimin sınırlarını zorlayan ilginç bir hikayeye bırakıyor.
Zaten Yemni de kendi yazdığı türün ne korku ne fantastik ne de bilimkurgu olmadığını kabul ediyor. Hatta yazdığı kitapların kendine has türüne yine kendine has üslubuyla “tirildeme türü” adını veriyor.Hem yoğun bir metafizikle hem de pozitif bilimin “her şeyin bir açıklaması vardır” tavrıyla beraber ilerleyen Yatır’da, Sarp’ın çok sevdiği iki arkadaşı lanetten etkilenince kahramanımız da ister istemez kendisini olayların ortasında buluyor. Bu esrarengiz evin sırrı yavaş yavaş çözülürken kitabın tüm karakterleri de kendi sorunları ve korkularıyla yüzleşmek zorunda kalıyor. Kitap bu yönüyle, korkuların temelinde yatanın aslında insanın kendi aklı olduğunu bizlere bir kez daha hatırlatıyor. Muska ve Öte Yer’deki yerin ruhu çizgisi burada da çok güçlü. Artiz berber, radyolu bakkal, avare kasap, mahallenin maskotu sokak serserileri ve benzeri karakterler olağanüstü öyküyü gerçeğe boyuyorlar.Sadık Yemni okurlarının artık aşina olduğu paralel evrenler “Yatır”da da var tabii. Yemni bu kez ayna imajını sıkça kullanarak, her şeyin bir ikizinin olduğundan bahsediyor. Yani biz aynanın solundayız, soldaki evrende yaşayıp gidiyoruz. Ancak bir de aynanın sağ tarafı var, sağ evren. Yazar kitabın geçtiği İzmir’in sağına İzmirella adını vermiş ve tüm yatır karmaşasını sonuçta bu paralel evrenin sırrıyla bütünleştirmiş. Paralel evrenleri kendi çıkarları doğrultusunda kullanmak isteyenler, tarikatlar, masonlar, gül haçlılar da kitabın kilit noktalarını oluşturmuş. “Yatır”, ülkemizde neredeyse kemikleşmiş bir hurafeyle dalgasını geçerken bunu korku, gerilim, fantazi, bilimkurgu ve hatta polisiye türü birbirine iyi bir şekilde harmanlayarak yapıyor. Sarp Sapmaz maceralarının sıkı takipçileri bu kitabı zaten kaçırmayacaktır eminim; ama ‘Yatır’ sadece onlar için değil, güzel kurgulanmış, sürükleyici ve keyifli bir roman arayan herkes için iyi bir tercih…”
Gaye Şahin (Referans Gazetesi 05.05.2005